ADR classificatie cytostatica afval

25 januari 2017

Integrale tekst van brief ILT aan MPZ dd 27 december 2016

In de periode van 2012 tot 2015 heeft de Inspectie Leefomgeving en Transport
(ILT), Domein Rail- en Wegvervoer, afdeling Handhaving Gevaarlijke Stoffen
binnen de ziekenhuizen en apotheken onderzoek gedaan naar de classificatie van
afval van cytostatica.
Later dan aanvankelijk verwacht heeft de ILT aan het Rijksinstituut voor
Volksgezondheid en Milieu (RIVM) gevraagd een bureaustudie te verrichten naar
de classificatie van met name het cytostatica-afval afkomstig uit de
bereidingsruimten van apotheken.
Dit afval bestaat onder andere uit resten puur product, gebruikte pipetjes,
handschoenen, verpakkingen etc.
Binnen de ziekenhuizen ontstaat ook cytostati ca-afval op de afdelingen bij het
behandelen en verplegen van patiƫnten. Deze stroom wordt in deze brief buiten
beschouwing gelaten.
Het RIVM is met de ILT van mening dat afval van cytostatica afkomstig uit
bereidingsruimten van (ziekenhuis)apotheken, dat nog nooit in aanraking is
geweest met een patiƫnt en niet is gemengd met ander infectieus afval, niet
voldoet aan de criteria voor indeling als infectieuze stof in klasse 6.2. Echter moet
dit afval ook voldoen aan de afvalstoffenwetgeving. Het Landelijk afval beheerplan
(LAP) geeft in sectorplan 19 aan welke afvalstoffen onder "afval van
gezondheidszorg bij mens of dier" vallen. Hieronder valt ook cytostatica-afval
welke is ingedeeld onder euralcode 180108.
Het ADR laat in sectienummer 2.2.62.1,11.2 bij indeling in DN 3291 de
mogelijkheid open om rekening te houden met (internationale catalogi van
afvalstoffen. Het LAP staat toe dat afvalstoffen met de euralcodes 180103 (afval
met infectierisico) en 180108 (cytostatica-afval) gemengd mogen worden
afgevoerd onder euralcode 180103. In het huidige LAP is niet duidelijk of deze
twee stromen fysiek gemengd moeten worden of dat afzonderlijke verpakkingen
die ofwel 180103 ofwel 180108 bevatten gezamenlijk onder 180103 mogen
worden afgevoerd

Een andere classificatie van dit cytostati ca-afval is mogelijk op basis van toxiciteit
en brandbaarheid die, in tegenstelling tot de CMR-eigenschappen van cytostatica,
wel binnen de scope van het ADR vallen. Echter zijn cytostatica niet altijd
gevaarlijke stoffen in de zin van het ADR en is ook niet altijd alle vereiste stoffen
informatie voor classificatie aanwezig, hetgeen in de praktijk tot onduidelijkheid
De bevindingen van het RIVM zijn ter beschikking gesteld van Rijkswaterstaat als
uitvoeringsorganisatie van beleid en regelgeving van het Ministerie van
Infrastructuur en Milieu (lenM) in haar voorbereiding op de totstandkoming van
het nieuwe LAP 3. In deze bevindingen vraagt het RIVM om duidelijkheid te
scheppen over het onder euralcode 180103 gemengd afvoeren van cytostaticaafval
en of deze gemengde stromen (180103 en 180108) nu wel of niet
gedecontamineerd mogen worden.
Daarnaast wordt op het belang gewezen dat de aanwezigheid van cytostatica-afval
in de totale gebruiks- en verwijderingsketen herkenbaar blijft.
Overwegende dat het verpakken van dit cytostatica afval binnen de branche zeer
zorgvuldig geschiedt, het ADR de mogelijkheid biedt tot indeling onder DN 3291,
het sectorplan 19 van het LAP mengen en afvoeren onder euratcode 180103
toestaat en de uiteindelijke verwerking hetzelfde is, kan de ILT instemmen met
een classificatie van dit afval onder UN 3291, tenzij het nieuwe LAP 3 zich in de
toekomst hiertegen verzet.
Hoewel dit niet is voorgeschreven zou de ILT het op prijs stellen als uw vereniging
zich wilt inzetten om cytostatica afval in de gehele gebruiks- en
verwijderingsketen duidelijk herkenbaar te maken. Dat komt de veiligheid ook
tijdens het transport alleen maar ten goede. Bij inspecties is vastgesteld dat
verschillende ziekenhuizen verpakkingen met cytostatica afval nu al herkenbaar
maken met extra kenmerken of opschriften.

Voor vragen over dit onderwerp kunt u zich melden tot het Meld-informatiepunt van de Inspectie Leefomgeving en Transport 088 - 489 0000